fbpx
werkdruk in de zorg

(update: juli 2021) Bijna 44 procent van de werknemers in de sector zorg en welzijn ervaart een hoge tot zeer hoge werkdruk. De werkdruk loopt bovendien op, constateren zowel werknemers als werkgevers in de zorg. Wat zijn de oorzaken en welke oplossingsrichtingen zijn er voor werkdruk in de zorg?

Het hebben van zowel hoge taakeisen als lage autonomie kan leiden tot een hoge werkdruk, schrijven onderzoekers in het rapport Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2020 – resultaten in een vogelvlucht. Werkdruk treedt dus op als medewerkers het werk niet binnen de gestelde tijd af kunnen krijgen of niet meer aan de gestelde eisen kunnen voldoen.

34 procent van de werknemers in Nederland rapporteerde in 2020 hoge taakeisen en 41 procent lage autonomie. Vrouwen rapporteren vaker burn-outklachten (17 procent) dan mannen (15 procent). Ook geven vrouwen vaker aan hoge taakeisen te hebben, en ervaren zij vaker een lage autonomie en hoge emotionele belasting. Deze verschillen tussen mannen en vrouwen hangen mogelijk samen met de sectoren waar over het algemeen veel vrouwen werken, zoals in de sector zorg. In de zorg wordt namelijk een relatief hoge werkdruk waargenomen. Ook is er in de zorg bovengemiddeld behoefte aan aanvullende arbo-maatregelen tegen werkdruk en werkstress, aldus het rapport.

Werkdruk in de zorg

Bijna twee op de drie medewerkers zegt in het voorjaar van 2019 dat de werkdruk in de zorg- en welzijnssector is toegenomen ten opzichte van het voorjaar van 2018. Dit blijkt uit de werknemers- en werkgeversenquêtes zorg en welzijn die het CBS heeft uitgevoerd voor het onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn (AZW).

Uit de enquête komt ook naar voren dat een relatief grote groep een hoge tot zeer hoge werkdruk ervaart, met percentages die tussen de verschillende branches in de sector zorg en welzijn variëren van 33 tot 53. Meer dan de helft van de werknemers in de sector onderschrijft de stelling ‘Ik heb het gevoel dat ik tijd tekortkom’.

Werkdruk in de zorg volgens werkgevers

Ook bijna de helft (49 procent) van de werkgevers in de sector geeft aan dat de werkdruk is opgelopen. Een iets kleiner aandeel (47 procent) zei dat de werkdruk gelijk bleef, en volgens 4 procent daalde de werkdruk in het voorgaande jaar. In de Gehandicaptenzorg en Overige zorg en welzijn werden regeldruk en administratieve lasten het vaakst genoemd als belangrijkste oorzaken van de toegenomen werkdruk.

Redenen van toegenomen werkdruk

Redenen die werkgevers in de zorg noemen voor de toegenomen werkdruk zijn (meerdere antwoorden mogelijk):

– Regeldruk en administratieve lasten: 75%
– Meer of moeilijkere / complexere taken: 53%
– Mondiger cliënten: 36%
– Te weinig personeel en overwerk: 35%
– Werk-privébalans: 23%
Hoog ziekteverzuim onder medewerkers: 12%
– Onduidelijkheid rollen en verantwoordelijkheden: 10%
– Werksfeer en/of spanningen: 9%
– Onzekerheid medewerkers over baan: 8%

Ook de invoering van technologie, verandering van taken en rollen, gebrek aan uitdaging, overwerk, werkonderbrekingen, het gevoel continu beschikbaar te moeten zijn en werk-privé-balans zijn factoren die de werkdruk toe laten nemen, blijkt uit het verdiepende onderzoek (2019) Arbeidsmarktproblematiek in de sector zorg en welzijn van AZW. Dit onderzoek werd uitgevoerd naar aanleiding van de werkgeversenquête uit 2018.

Maatregelen tegen werkdruk in de zorg

Werkgevers kunnen verschillende maatregelen nemen om de werkdruk in de zorg te verminderen. In het onderzoek kwamen het bespreekbaar maken van de werkdruk met de leidinggevende of het team vaak genoemd (44 procent), evenals het aantrekken van nieuw personeel (39 procent) en het efficiënter vormgeven van werkprocessen (38 procent).

Lees ook: Detacheringsbureau zorg: alles over detacheren in zorg en welzijn

Ondanks de hoge werkdruk waarderen de werknemers in de zorg- en welzijnssector hun werk. Maar liefst 78 procent is tevreden tot zeer tevreden met hun werk. Ruim 90 procent vindt het werk inhoudelijk leuk en 78 procent vindt de sfeer op de afdeling plezierig. Over de loopbaanperspectieven is er minder tevredenheid. Minder dan de helft (44 procent) was het eens met de stelling ‘Ik heb voldoende loopbaanperspectieven op mijn werk’.

Werkdruk in ziekenhuizen

In universitair medische centra (umc’s) noemt 42 procent van de werknemers de werkdruk te hoog of veel te hoog. Bij ziekenhuizen en overig medisch specialistische zorg is dat 48 procent. Op de vraag of de werkdruk het afgelopen jaar is toegenomen, afgenomen of gelijk gebleven, antwoordt 62 procent van de umc-medewerkers en 69 van de ziekenhuismedewerkers dat de werkdruk is toegenomen.

Bekijk onze concepten voor ziekenhuizen

Werkdruk in verpleging en verzorging

In de sector ‘verpleging en verzorging’ noemt 50 procent van de werknemers de werkdruk te hoog of veel te hoog, 49 procent noemt de werkdruk goed. Ruim twee op de drie medewerkers (68 procent) heeft het idee dat de werkdruk het afgelopen jaar is toegenomen, 28 procent zegt dat het gelijk is gebleven.

Bekijk onze concepten voor de langdurige zorg

Werkdruk in de GGZ en gehandicaptenzorg

In de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) noemt 49 procent van de werknemers de werkdruk te hoog of veel te hoog. In de gehandicaptenzorg is dat 46 procent. Op de vraag of de werkdruk het afgelopen jaar is toegenomen, afgenomen of gelijk gebleven, antwoordt 67 procent van de GGZ-medewerkers en 66 van de medewerkers in de gehandicaptenzorg dat de werkdruk is toegenomen.

Klik hier voor de uitkomsten van de Werknemersenquête 2019 (1e meting) van het Onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn

Klik hier voor het rapport over de Werkgeversenquête 2018 van het Onderzoeksprogramma Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn

Okeedo is gespecialiseerd in het detacheren van personeel in de zorg. Wij geloven dat elke zorgorganisatie baat heeft bij een gezonde flexibele schil, met enthousiaste, bekwame en gastgerichte medewerkers. Geen ‘handjes’ maar waardevolle collega’s die teams in beweging brengen en de tevredenheid van patiënten en bewoners doen stijgen. 

Ontdek Okeedo
Hulp nodig? Chat met ons